Herkesin merak ettiği en önemli soruların başında gelir; ‘Neden kilo alıyoruz?’ sorusu. Cevabı çok basit olsa da her zaman arkasına sığınacağımız bahanelerimiz vardır. Oysa temel prensibi anlayıp bunun üzerinden hayatımızı sürdürsek hepimiz ideal kilolara ulaşabilir ve diyet kavramını tarihin tozlu sayfalarında bırakabiliriz. Avrasya Hastanesi’nden Beslenme ve Diyet Uzmanı Seda Dursun, hepimizin ortak problemi olan kilo meselesini ve dikkat edilmesi gereken noktaları anlatıyor.

Peki, neden kilo alıyoruz?

Aslına bakılırsa neden kilo aldığımız çok açık. Eğer aldığımız -enerjinin verdiğimiz enerjiden fazla olması ve bu artan değerin yağ depolanması bizlere kilo olarak dönüyor.

Nasıl kilo verebiliriz?

Kilo vermenin çok basit bir formülü var. Yukarıdaki tanımdan da anlaşılacağı gibi ya giren enerji çıkan enerjiden az olacak veya çıkan enerji giren enerjiden fazla olacak. Daha basit anlamda söylemek gerekirse; ya az yemeği tercih edeceğiz ya da çok fazla harcayacağız. Daha fazla kilo vermek istiyorsak her ikisini birden yapacağız.

Kilo ile fiziksek aktivite arasındaki ilişki nasıldır?

Obezite hastalığında görülen artışın altında yatan öncelikli nedenler incelendiğinde iki önemli faktör ön plana çıkıyor. Aşırı yeme ve hareketsizlik… Yapılan bilimsel çalışmaların sonuçları; 1990’lı yıllardan bu yana ABD’de obez kişi sayısında gözlemlenen yükselişin, aşırı yemeden artıştan ziyade fiziksel aktivite düzeyindeki azalmadan kaynaklandığına işaret ediyor.

Kilonun korunması ve geri alımının önlenmesinde fiziksel aktivitenin rolü üzerine yayınlanan birçok rapor bulunmaktadır. Hastalığı oluşturan risk faktörlerinden korunmak için kilonun minimum %5-10 azalması gerektiğinin üzerinde durulmaktadır. Kilolu ve obez bireylerde riski minimize etmek için haftada en az 150 dakika orta şiddetli aktivite önerilmiştir. Uzun süreli kilo kaybı için haftada 200-300 dakika orta şiddette aktivite veya 2000 kalori ve fazla enerji harcaması içeren fiziksel aktivite tavsiye edilmektedir.
U.S department Of Human Services tarafından yayınlanan beslenme raporunda fiziksel aktivitenin gerekliliğinden bahsedilmiştir. Rapordaki öneriler şunlardır:

 Kronik hastalıklardan korunmak için günlük 30 dakika ve daha fazla orta şiddette aktivite yapılmalıdır.
 Sağlıksız kilo alımını önlemek için haftanın birçok günü, orta şiddetten yüksek şiddete doğru giden aktivite gerçekleştirilmelidir.
 Kilo veren bireyler kilonun geri alımını önlemek için günde 60-90 dakika fiziksel aktivite yapılmalıdır.
 Haftanın 5 günü minimum 30 dakika orta şiddette aktivite veya haftanın 3 günü minimum 20 dakika yüksek şiddette aktivite yapılması gereklidir. Örneğin; haftanın 2 günü 30 dakika yürüyüş yapılabilir.

Doğru beslenmenin yanında fiziksel aktivitenin gerekliliği üzerinde yayınlanan son durum raporlarına göre, hastalık riskinden korunmak için en az %10’luk bir kilo kaybı gerektiği söylenmektedir.

Obeziteden korunmak için neler yapılmalıdır?

Obeziteden korunmak için, TV ve bilgisayar başında geçirilen zamana kota konulmalıdır. Ve tabi, bu sırada yenen besinlerin miktarı ve kalorisi azaltılmalıdır. Bu süreler yürüme, koşu vb. tipte düzenli fiziksel aktivitelerle doldurulmalıdır. Eğer zamanınızın çoğunu evde geçiriyorsanız, TV seyrederken daha aktif olun. Örneğin basit egzersizler yapabilirsiniz.

İş ve benzeri gerekçelerle, oturarak vakit geçirme konusunda başarı sağlama olanağı yoksa en azından alınan kalori azaltılmalı, iş dışı zamanda olabildiğince aktif olmaya çalışılmalıdır. Bunun için işe yürüyerek gidebilir veya arabanızı daha uzak bir yere park ederek geri kalan mesafeyi yürüyerek kat edebilirsiniz.

Bu konuda daha başarılı olmak için neler yapmalıyız?

Yakın arkadaşınla birlikte spora başlayabilir beraber bir aktivitenin bir parçası olabilirsiniz. Bol bol yemek yemek, televizyon ve bilgisayar başına geçip az hareket etmek kolay ve keyifli görünüyor olsa da sağlıklı bir yaşam için tüm bunlarla aranıza mesafe koymalısınız. Öyle ki; “bütün günün yorgunluğundan sonra egzersiz yapmak için çok yorgun oluyorum” sıkça duyulan bir ifadedir. Ancak bu döngüyü kırmak da yine sizin elinizdedir. Bunun için sabah erken kalkabilir veya öğle tatilinde yemek sonrası yürüyüş yapabilirsiniz. Zaman zaman enerjiniz düşecek yapmak istemeyeceksiniz ancak kararlı olduğunuzda vücudunuzda bu kararlı yapıya karşı gelmeyecektir.